Censorship in Greek school libraries
Ο συνάδελφος Γιώργος Κατσαμάκης μου ζήτησε να δημοσιεύσω το παρακάτω κείμενο που έγραψε για τις σχολικές βιβλιοθήκες. Τα σχόλια είναι δικά σας και οι απαντήσεις θα είναι του Γιώργου.
Με εγκύκλιό του το ΥΠΕΠΘ (Αρ. Πρωτ. 128832/Γ7/30-11-2006) απαιτεί από τις χιλιάδες σχολικές μονάδες της χώρας (δημοτικά, γυμνάσια, λύκεια) να αποστείλουν στο Γραφείο Σχολικών Βιβλιοθηκών λίστα με τα βιβλία των συλλογών τους για "έγκριση καταλληλότητας" από "αρμόδια Επιτροπή". Στην εγκύκλιο οι εκπαιδευτικοί καλούνται "αφού διενεργήσουν έλεγχο εντοπισμού του υλικού" (!!!!) να αποσύρουν ό,τι δεν περιλαμβάνεται στους "σχετικούς καταλόγους εγκεκριμένου υλικού που έχουν συνταχθεί βάσει αντίστοιχων υπουργικών αποφάσεων". Το Γραφείο Σχολικών Βιβλιοθηκών αναρτά δε και φόρμα (!!!!), την οποία θα συμπληρώσουν οι εκπαιδευτικοί
Θα πρέπει εδώ να σταθούμε και να συζητήσουμε κάποιες παραμέτρους της τυπικά γραφειοκρατικής αυτής διαδικασίας.
1. Η προϊσταμένη αρχή της εκπαίδευσης φαίνεται πως δεν έχει εμπιστοσύνη στους άμεσους λειτουργούς της, στην ηθική πληρότητα και προπαντός την επιστημονική τους κατάρτιση, όταν τους θεωρεί ανίκανους να κρίνουν τη μη καταλληλότητα μέρους του υλικού των σχολικών βιβλιοθηκών. Οι δάσκαλοι και οι καθηγητές δέχονται αυτή την απαξίωση;
2. Αν εξαιρέσει κανείς μία περιορισμένη, σε σχέση με τη βιβλιοπαραγωγή, λίστα «εγκεκριμένων τίτλων» δεν αναφέρονται πουθενά τα κριτήρια καταλληλότητας.
3. Η κρίση της καταλληλότητας θα γίνει μέσω στοιχείων βιβλιογραφικής περιγραφής που θα αποστείλουν οι εκπαιδευτικοί στην αρμόδια επιτροπή. Να υποθέσουμε ότι ένας τίτλος, ISBN ή συγγραφέας είναι αρκετός για να κριθεί η καταλληλότητα ενός βιβλίου για τη μαθητική κοινότητα;
4. Ούτε ψύλλος στον κόρφο της επιτροπής που θα παραλάβει (αν παραλάβει) χιλιάδες τίτλους από εκατοντάδες σχολεία. Να θεωρήσουμε πιθανό ότι αυτό θα διεκπεραιωθεί σε εύλογα σύντομο χρονικό διάστημα και τα βιβλία δεν θα χρειάζεται να περιμένουν για πολύ σε κούτες και σκοτεινές αποθήκες κρυμμένα;
5. Η κρίση της καταλληλότητας μήπως ουσιαστικά είναι διερεύνηση της ακαταλληλότητας, δηλαδή μία προληπτική λογοκρισία από την ανάποδη; Ποια βιβλία, ποιου περιεχομένου, ποιων συγγραφέων είναι ακατάλληλα για μαθητές δημοτικού, γυμνασίου και λυκείου;
6. Ποιοι στελεχώνουν την επιτροπή καταλληλότητας;
7. Ποιο είναι το ηθικό και πολιτικό δικαίωμα του Υπουργείου Παιδείας να κρίνει, να επιτρέψει ή να απαγορεύσει την ύπαρξη υλικού σε βιβλιοθήκες για τις οποίες το ίδιο δεν έχει κάνει τίποτα; Και φυσικά δεν αναφερόμαστε στις βιβλιοθήκες του πολύπαθου προγράμματος, ακόμα και αν αυτές απέκτησαν ανεξαρτησία και εξελίχθηκαν μες τα χρόνια που πέρασαν εμπλουτίζοντας τη συλλογή τους και με άλλους τρόπους, αλλά κυρίως στις άλλες, αυτές που «χτίζονται» και συντηρούνται από γονείς και καθηγητές, οι οποίες δεν είναι λίγες. Θα ήταν υπερβολικό να θεωρήσουμε ότι τους βάζει ένα ωραίο καπέλο και καρπώνεται το ίδιο κάτι για το οποίο δεν έχει κοπιάσει;
Με καλοπροαίρετο σεβασμό στους θεσμούς δεν μπορώ παρά να σταθώ περισσότερο στο γεγονός ότι επιχειρείται λογοκρισία και να αναρρωτηθώ αν το Ελληνικό Υπουργείο Παιδείας επιχειρεί τη δημιουργία ενός νέου Index Librorum Prohibitorum.
Γιώργος Κατσαμάκης
Βιβλιοθηκονόμος
Σχετικοί σύνδεσμοι:
http://www.ypepth.gr/docs
http://www.ypepth.gr/docs
http://www.ypepth.gr/docs/ya
Labels: censorship, school libraries



4 Comments:
Για μένα Γωγώ αυτά δεν μου φαίνονται παράξενα από μία κυβέρνηση που δυστυχώς ζει ακόμη σε άλλες εποχές ή που τις επιζητά (Πατρίς-Θρησκεία-Οικογένεια).
Να υπενθυμίσω μήπως ότι πριν καιρό πάρθηκε απόφαση να αποσυρθούν αντιπολεμικά κείμενα του βενέζη και του μυριβήλη από τα βιβλία της γλώσσας του δημοτικού;
συγκεκριμένα πληροφορίες για το τελευταίο θα βρείτε εδώ
By
cortlinux, at 4:16 PM
Αν διαβάζω καλά, αυτό που ζητάνε είναι να συγκρίνουν την συλλογή των σχολικών βιβλιοθηκών με μια λίστα εγκεκριμένων βιβλίων που υπάρχει (και παρατίθεται από τον Γ.Κ.) και να βγάλουν όλα όσα δεν έχουν εγκριθεί από το σοφό Υπουργείο.
Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι σε μια σχολική βιβλιοθήκη μπορεί να μην βάλεις ούτε ένα βιβλίο Θρησκευτικών (π.χ., αλλά και Βιολογίας, Τέχνης ή οτιδήποτε άλλο) όμως δεν επιτρέπεται να επιλέξεις ένα βιβλίο εκτός λίστας του σοφού Υπουργείου.
Μπορείς δηλαδή σε μια σχολική βιβλιοθήκη να πάρεις αποφάσεις πολιτικής όχι όμως και να επιλέξεις ένα συγκεκριμένο βιβλίο.
Ουάου !
By
Anonymous, at 6:37 PM
cortlinux: η παραπομπή σου όπως σου είπα ήδη θα μπορούσε να ήταν πιο τεκμηριωμένη. Ένα από τα πιο γνωστά παραδείγματα αυτής της ιστορίας είναι βέβαια η απόσυρση του βιβλίου ιστορίας της ΣΤ' Δημοτικού.
anonymous σε γενικές γραμμές δε σε αφήνουν να κάνεις τίποτα χωρίς την ευλογία τους. Και δυστυχώς η λίστα τους δεν βοηθάει και πολύ γιατί οι ανάγκες ανά σχολείο διαφέρουν και οι συλλογές δεν μπορούν να είναι ίδιες.
Αυτά από εμένα... περισσότερα φαντάζομαι θα σας πει ο Γιώργος που έχει ασχοληθεί περισσότερο με το θέμα.
By
ggk, at 9:18 AM
Μην ξεχνάμε ότι πριν από λίγες μέρες απαγορεύτηκε από καθηγητή της Διεύθυνσης Δευτεροβάθμιας Θεσσαλονίκης η επίσκεψη μαθητών στην έκθεση με χαρακτικά του Πικάσο στο Τελλόγλειο ίδρυμα Τέχνης.....
Ανώνυμε/η το θέμα βέβαια είναι σύνθετο. Η λίστα δεν καλύπτει την ποικιλία της βιβλιοπαραγωγής και το ζητούμενο γι'αυτούς είναι το "καπέλο" σε ό,τι γίνεται πρωτοβουλιακά. Η εγκύκλιος είναι εξαιρετικά κακογραμμένη.
Να προσθέσω ότι τυπικά βιβλιοθηκονόμοι, καθαρίστριες και επιστάτες για το ΥΠΕΠΘ είναι παράνομο να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους εντός των σχολείων. Έγκειται στους διευθυντές των σχολείων να αναλαμβάνουν την ευθύνη για την παρουσία και εργασία ανθρώπων "εκτός εκπαιδευτικής κοινότητας" στα σχολεία.
By
Γιώργος Κατσαμάκης, at 11:14 AM
Post a Comment
Links to this post:
Create a Link
<< Home